Gestasyonel Diyabeti (Gebelik Şekeri) Olan Hamileler Nasıl Beslenmeli?

Gebelik şekeri (gestasyonel diyabeti) olanlar ne yemeli, nelerden uzak durmalı, Diyetisyen Simge Adıgüzel'e sorduk.

1- Gebelik şekerini düşüren yiyecekler nelerdir?

Ekmek grubundan;

  • Tam buğday ekmeği,
  • Arpa taneli ekmek,

Meyve grubundan Gİ (Glisemik İndeksi) < 55 olan düşük meyveler, bol lifli sebzeler gebelik şekerini düşürmeye yardımcı olur.

Glisemik indeksi düşük olan meyveler;

  • Elma,
  • Yaban mersini,
  • Böğürtlen,
  • Çilek,
  • Greyfurt,
  • Nar,
  • Ahududu,
  • Vişne,
  • Mandalina.

Oku Şekerim: Gebelik Şekeri Nedir, Nasıl Düşürülür?

2- Gestasyonel diyabet tanısı konan hamileler neleri yememeli?

Gestasyonel diyabeti olan gebeler düşük glisemik indekse sahip gıdalarla beslenmeli ve yüksek glisemik indeksi olan gıdaları diyetlerinden çıkarmalılar.

  • Rafine şeker içeren tüm besinler,
  • Beyaz ekmek,
  • Beyaz pirinç,
  • Kahvaltılık gevrekler,
  • Patates,
  • Pancar,
  • Kuru hurma,
  • Ananas,
  • Olgun muz,
  • İncir,
  • Kuru üzüm,
  • Kayısı,
  • Karpuz,
  • Mango,
  • Olgun erik,
  • Üzüm,
  • Kavun
  • Bal kabağı gibi Gİ > 55 olan besinler diyetten çıkarılmalıdır.

Yapılan araştırmalar düşük Gİ diyeti yapan bireylerde aşırı kilo alımının ve insüline başlama oranının daha düşük olduğunu göstermektedir.

Bu 15 Şeyden Uzak Dur: Hamilelikte Yenmemesi Gerekenler!

3- Gebelik şekeri olanlarda kilo alımı nasıl olmalı? Günlük kalori miktarı nasıl olmalı? Vücut kitle indeksine göre bir aralıktan bahsedebilir miyiz?

Gebenin günlük kalori ihtiyacı hesaplanırken;

  • Gebenin yaşı,
  • Boyu,
  • Ağırlık kazanımı,
  • İştah durumu,
  • Besin tüketim kaydı,
  • Kan değerleri,
  • Fiziksel aktivite durumu göz önünde bulundurulmalıdır.

Hedeflenen kilo alımı ilk 3 ayda (1. trimester) 1-2 kg ve 2-3. trimesterde 250-500 g/hafta şeklinde olmalıdır.

Gebelik Öncesi Ağırlık Durumu BKI (Beden Kitle İndeksi) (kg/m²) Ek Enerji (kcal) İlk 3 Ay Ek Enerji (kcal) Sonraki Aylar
Zayıf < 20 250 300
Normal 20-25 150 300
Hafif şişman 25-30 0 300
Zayıf > 30 1200-1500 GÖA (Gebelik Öncesi Ağırlık) göre gereksinim

Hamilelikte Kilo Alımı Hakkında Merak Ettiğin Her Şey!

4- Gebelik şekeri diyetinde karbonhidrat tüketimi ile ilgili nelere dikkat edilmeli? Karbonhidrat diyetten tamamen çıkarılmalı mı?

Karbonhidrat, diyetten kesinlikle tamamen çıkarılmamalıdır fakat kısıtlanmalıdır. Kısıtlama yaparken karbonhidrat türü seçimi de önemlidir. Düşük glisemik indeksli beslenme tercih edilmelidir. Tüketim miktarı gebenin kilosuna, beslenme alışkanlıklarına, kan glukoz seviyesine göre ayarlanmalıdır.

5- Ara öğünlerde yenmesi ve yenmemesi gereken yiyecekler nelerdir? Ara öğünlerin sayısı/saati nasıl olmalı?

Normal diyabette olduğu gibi gebelik diyabetinde de kan şekerinin düşmesi, esas problem. Bunu önlemek için sık aralıklarla, öğünleri atlamadan beslenmek gerekli.

Ara öğünlerde kompleks karbonhidrat içerikli besinler yenmeli ve bunların ana öğünden 2-5-3 saat sonra tüketilmesi uygun.

Peki, kompleks karbonhidratlar neler? Tam tahıl taneleri, kepekli pirinç, makarna, bulgur, tam buğday ekmekleri, çavdar, yulaf vb.

Hamilelikte Beslenme Hakkında Bilmen Gereken Her Şey!

6- Tatlıya çok düşkün hamileler ne yapsın? Tatlı krizleri ve aşermeler için önerileriniz neler?

Gebelikte fazla tatlı tüketmek önermediğimiz bir durumdur. Çünkü fazla miktarda tüketilen tatlı;

  • Kan şekerinin hızlı yükselmesine ve aniden düşmesine,
  • Halsizlik,
  • Yorgunluk,
  • Kilo artışına neden olur.

Bu durum diyabetin kalıcı olmasına zemin hazırlar. Annenin tükettiği şeker bebeğe de geçer ve bebek daha doğmadan Tip 2 diyabete yatkınlığı oluşur. Gebelere rafine şekersiz hazırlanan doğal şeker içeren meyveli tatlılar önerilmelidir.

7- Son olarak sizden örnek gebelik şekeri diyet listesi istesek?

Bu soruya maalesef şeklinde cevap vermek durumundayım. Çünkü diyet kişiye özeldir. Üstelik gebelikte diyabet tanısı almış birey için çok daha özeldir. Bahsettiğim gibi diyet planı yapabilmek için kişinin yaşı, boyu, gebelik öncesi kilosu, gebelikte aldığı kilosu, OGTT test (Oral glukoz tolerans testi, yani şeker yükleme testi) sonucu gerekmektedir.

Genel olarak söylemek gerekirse vitamin-mineral değeri yüksek, glisemik indeksi düşük kompleks karbonhidrat içeren bol posalı diyet planlanmalıdır. Günlük 10-12 bardak su içilmelidir.