Yeni doğan bir bebekte gelişimsel risk belirtileri nelerdir?

Hastaneden sağ salim çıkardığınız bebeğinizde, herhangi bir alanda gelişimsel bir sıkıntı yaşama ihtimali var mı yok mu ve siz nelere dikkat etmelisiniz?

Yeni doğan bir bebeğin riskli bebek olarak tanımlanabilmesi için tıbben farklı birçok sebep olabilir. Bu sebepler, anne karnında tespit edilenler dışında, doğumdan hemen sonraki süreçte fizyolojik, metabolik, genetik veya fiziksel alanlarda yapılan değerlendirmeler sonucunda ortaya çıkar ve belirlenen riskin boyutuna göre (hafif, orta, yüksek risk) doktorlar bebeğin hastanede tedavi altına alınıp alınmamasına karar verir.

Hastaneden sağ salim çıkardığınız bebeğinizde, herhangi bir alanda gelişimsel bir sıkıntı yaşama ihtimali var mı yok mu ve siz nelere dikkat etmelisiniz?

Duyu Bütünleme Terapisi Uzmanı ve Fizyoterapist Ebru Sidar annenin gözlemleri ile erken dönemde fark edilebilecek olan gelişimsel risk faktörlerini anlattı.

Eğer bir bebek doğumdan hemen sonraki süreçte doktorları tarafından riskli bebek kategorisinde değerlendirilmedi ise bireysel farklılıkları çok daha fazla önem taşır. Çünkü her bebek kendi içinde gelişim basamaklarını kısmen farklı dönemlerde tamamlar. Her bebeğin ağlama-uyuma-beslenme-başını tutma-ilk gülümseme gibi süreçleri farklı işleyebilir. Bu nedenle erken dönemde belirgin bir sorun olmadığı müddetçe terapistler ve doktorlar beklemeyi tercih ederler.

Aşağıdaki risk faktörlerinden tek birisinin bebeğinizde olması bir şey ifade etmez; mesela bu listede <çok ağlayan huzursuz bebekler> seçeneği var fakat bir bebek gazı olduğu veya uykusuz olduğu için de çok ağlayabilir. Burada en önemli olan annenin bebeği ile ilgili olan içgüdüleridir.

Çok sevdiğim bir hocamın bir lafı vardır: ''Bir anne çocuğunda problem olduğunu düşünüyorsa o çocukta %80 problem vardır> der. Pratikteki çalışmalarımda bu sözün doğruluğunu yüzlerce kez gördüm. Bu nedenle lütfen öncelikle içgüdülerinize güvenin. Aşağıdaki seçeneklerin birkaç tanesi bebeğinizde varsa alanında uzman bir terapistten destek ve fikir alın.

  • Normalde tepki verilmeyecek düzeyde olan ses-ışık gibi uyaranlardan çok kolay korkan,
  • Seslere veya renk ve ışığa aşırı ilgi gösteren,
  • Zayıf kas tonu olan,
  • Kendini kontrolde problem yaşayan ve normal dışı telaşlı olan,
  • Elleri bir araya getirmede veya objeleri birbirine çarpmada problem yaşayan,
  • Yavaş yuvarlanan, oturan veya ayağa kalkan ,
  • Konuşmasında (agulama) zorluk olan,
  • Keşfetme problemleri yaşayan,
  • Hareket ettirildiğinde ağlayan veya gergin olan,
  • 6 aylık olduktan sonra sıklıkla elleri yumruk yapan,
  • Baş aşağı durmayı tolere edemeyen,
  • Banyoda, bebek masajı, okşanma gibi dokunsal uyaranlara fazla tepki veren,
  • Oyuna isteksiz olan,
  • Yaşına uygun oyunları oynamada problem yaşayan,
  • Kucağa alınınca ya da kucakta tutulunca rahatsız olan,
  • Emme güçlüğü olan,
  • Aşırı hareketli olan,
  • Oturma, dönme ve yürüme gibi basamaklarda geciken,
  • Sesleri takip etmekte zorlanan,
  • Oyuncakları takip etmekte zorlanan,
  • Göz teması eksikliği olan,
  • Kucağa alındığında yığılır tarzda duran postürü olan,


Bunların dışında;

  • 2-3 aylıkken gülümsememiş,
  • 3 aya kadar başını tutmayı başaramamış,
  • 3-6 aydan sonra kaybolması beklenen yenidoğan refleksleri henüz kaybolmamış,
  • 3-4 aya kadar ellerinde bir oyuncak tutamamış,
  • 3-4 aya kadar iki elini orta hatta birleştirememiş,
  • 8 aya kadar kendi etrafında dönmemiş,
  • 6. ayda hala kucakladığınızda size sarılmamış,
  • Altını değiştirirken bacaklarını kasan, açmakta zorlanan,
  • 6. ayda oynadığınız ce-ee oyununa tepki vermemiş bebekler; otizm, yaygın gelişimsel bozukluk, serebral palsi gibi farklı alanlarda gelişimsel risk altındadırlar ve bu bebeklerin gözlem altında tutulması, gerekli görülürse erken dönem terapi şansını kullanması tavsiye edilir.
Yorumlar (0)