İnternetin çocuk üzerindeki etkisi

21 Şubat 2012, Salı | 3475 Kez Görüntülendi

Didem Küt

Pedagoji


 Beğen 2 anne beğendi

internetteki-cocuk İnternetin bilinen en büyük sorunu “sanal bağımlılık” olsa gerek. Psikoloji literatürüne de giren sanal bağımlılıkla mücadele, oldukça güç psikolojik sorunların başında geliyor. Bu nedenle uzmanlar internet kullanıcılarına “bilinçli” olmalarının yanı sıra interneti “iradeli” bir şekilde kullanmalarını tavsiye ediyorlar.

Ne var ki internet kullanıcıları her zaman irade sahibi kişilerden oluşmuyor. Örneğin henüz yetişkinlik çağına gelmemiş çocuklar ya da psikolojik rahatsızlığı bulunan kişiler bir travma veya depresyonun neticesi olarak kendini internet ağına atan kişilerin tam bir irade sahibi olduğu söylenemez. Kapıları her türden insana açık olan internetin bu hali ile özellikle gençler için tehlike saçtığı söylenebilir. İngiltere’de “temiz internet kullanımı”yla ilgili yapılan bir araştırmada da bu gerçeğin altı çizilmektedir.

Henüz iradesini kullanamayacak yaştaki gençler üzerinde yapılan araştırmada, ders çalışma niyetiyle internet başına geçen gençlerin büyük çoğunluğunun, MSN sohbetleri, chat ve pornografik sitelerle vakit geçirdiği ve derslerine konsantre olamadığı ortaya çıkmıştır. İşin daha da vahim tarafı, psikolojik sorunu olan kişiler, internet üzerinden tanıştığı “zayıf iradeli” kişilere kendi sorunlarını bulaştırabilir.

Gençler çok defa, internette tanıştığı kişilerin kendisi kadar masum olduğunu zannederek çok çabuk tuzağa düşmekteler, bazen karşıdaki kişinin sorunlarını dinlerken bazen de karşıdaki kişinin sorunlarını çözmeye çalışırken aynı hastalıklı ruhu, kendi ruhlarına bulaştırdıklarını fark edememekteler.

İnternetin Türk aile yapısına verdiği zarar henüz ciddi araştırmalarla ele alınmış değil, ancak eldeki verilere bakıldığında durumun hiç de iç açıcı olmadığı ortadadır. Zira internetteki “gerçek bilgi” paylaşımının yapıldığı sitelerin çoğunluğunda İngilizce, Fransızca, Almanca ve İspanyolca olduğu düşünülürse ve Türkiye nüfusunun çoğunluğunun ikinci dil kullanımının bulunmadığı hesaba katılırsa Türk internet kullanıcılarının interneti bilgiye ulaşmak için değil, daha çok haberleşme ve sohbet için kullanıldığı gerçeğine ulaşmak zor olmasa gerek. Zaten böylesi bir gerçek MSN Türkiye temsilciliği tarafından yapılan açıklamalarla da örtüşmektedir. MSN Türkiye tarafından yapılan açıklamaya göre, Türkiye, dünya üzerinde en çok MSN’e sahip ikinci ülke konumunda.

Bu rakama ayda 16 milyon 800 bin Türkçe “chat” yapan  kişide ilave edilirse durumun vahameti daha net bir şekilde ortaya çıkmış olur. Henüz “irade” kullanma yaşına erişmemiş çocuklar, psikolojik sorunları bulunan ve çeşitli ruh hastalıklarına sahip kişilerin böylesi kontrolsüz bir ortamda ve sahte kimliklerle dolaşıyor olmasının yol açtığı felaketler bugün gazetelerin üçüncü sayfalarında gözler önünde durmaktadır.

Tüm bunlarla birlikte, internet teknolojisini ayakta tutan şirketlerin büyük çoğunluğunu porno ticareti yapan şirketler ve gizli servislere hizmet sunan birtakım siteler olduğu hatırlanırsa internetin o kadar da masum bir teknoloji olmadığı daha net ortaya çıkmış olur. İnternet üzerinden dönen porno ticaretinin yılda 100 milyar dolar ve böylesi siteleri ziyaret eden kişi sayısının saniyede 28 bin 258 kişi olduğunu söylemek, ürkütücü bir gerçek olsa gerek.

Çocukların internet kullanımında nelere dikkat etmeliyiz

Bütün bu gerçekler göz önüne alındığında, internetin sinsi tuzaklarına düşmemek için aşağıdaki tedbirler alınabilir.

• İnternetin bulunacağı yer, oturma odası olmalıdır. Geçlerin odasına internet bağlamak ciddi bir hatadır.

• İnternetin bağlı olduğu bilgisayar ekranı herkes tarafından görünebilecek şekilde salona dönük olmalıdır.

• Aile içinde hiç kimse kimseden e-mail şifrelerini ve kullanıcı isimlerini gizli tutmamalıdır.

• İnternet üzerinden yapılan sohbetlerin kaydedilmesini sağlayan programlar bilgisayarda mutlaka yüklü bulunmalıdır.

• İslamî de olsa hiçbir sohbet sitesine güvenilmemelidir. Kişilerin sahte kimlikle tehlike saçtığı unutulmamalıdır.

• İnternette girilen yerleri kayıt altına alıcı programlar bilgisayarda mutlaka yüklü olmalıdır.

• İnternet sadece gerektiği zaman açılmalı ve yapılacak iş bittiğinde tekrar kapanmalıdır. Kesintisiz internet sahibi olmak, kesintisiz internet kullanımı anlamına gelmemelidir.

Günümüz teknolojisinin harika ürünlerinden biri olan ve hemen hemen hayatın her alanında kullanılan bilgisayar; bilgi, bilgi birikimi ve bilgiyi kullanma açısından son derece yararlı bir araçtır. Küçük-büyük, evinde bilgisayar olan-olmayan her çocuk, bilgisayarda oyun oynamayı çok seviyor.

Bir çok çocuk, arkadaşlarıyla oyun oynamak ya da kitap okumak yerine bilgisayarda (VCD oyunları, atari, gameboy da dahil) oyun oynamayı tercih ediyor. Bilgisayarı olanlar eve kapanıyor, saatlerce bilgisayar başında kalıyor; olmayanlar ise atari salonlarını, internet cafeleri dolduruyor.

Uzmanlar ise; bilinçsiz bilgisayar kullanımının başta beden ve ruh sağlığı ilgili sorunlar olmak üzere son derece ciddi olumsuzluklara neden olduğunu dile getirmektedirler.

Zamanının çoğunu, bilinçsiz bir şekilde bilgisayar (VCD oyunları, atari, gameboy da dâhil) başında geçiren çocukların uğrayabileceği zararların başlıcaları şunlardır.

• Zihinsel ve bedensel yorgunluk.

• Zekâda durgunluk ve zayıflık.

• Hayal gücünün zayıflaması.

• Kendisine zarar verebilecek hayaller ve düşüncelere yönelme.

• Dikkat dağınıklığı.

• Göz sağlığının bozulması.

• Sürekli baş ağrıları.

• Sosyal ortamlardan uzaklaşma.

• Bakışlarda ve yüzde donukluk.

• Hareketsizlikten dolayı eklemlerde ve boyunda kireçlenme.

• Boyun, sırt ve kollarda ağrı.

• Kas rahatsızlıkları.

• Beden gelişiminde (kas, iskelet) olumsuzluklar.

• Derslerin ve ödevlerin ihmal edilmesi.

• Okul başarısının düşmesi.

• Çevresiyle iletişim kurma güçlüğü.

• Zaman kaybı.

• Bedenin hareketliliğini kaybederek hantallaşması.

• Parmaklarda anormallikler.

• Ayaklarda düztabanlık.

• Hareketsizlikten dolayı kalpte yavaşlama.

• Ruhsal gerginlik.

• Duygusal bozukluklar.

• Şiddet ve ihtiras duygusunun artması.

• Saldırganlık.

• Uyku bozukluğu.

• Paylaşma duygusunun azalması.

• Akciğerlerde solunum zayıflığı.

• Vücut direncinde zayıflık.

• İştahsızlık ve düzensiz yemek yeme alışkanlığı.

• Bilgisayar bağımlılığı.

• Bazı bilgisayar oyunları sayesinde kumara özenme.

• Kolay para kazanma duygusu.

• Daha çok para harcama hırsı, buna bağlı olarak hırsızlık.

• Ayrıca bilgisayarda oyun oynamak için okuldan ve evden kaçarak internet cafelere ve atari salonlarına gitmek de bilinçsiz bilgisayar kullanımının yol açtığı olumsuzluklardandır.¹

Sanal şiddet oyunları

Son yıllarda çocuk katiller anne babaların yüreğini ağzına getirmeye devam ediyor. Kimse kendi çocuğuna böyle bir ihtimal vermese de dengesi bozuk bir çocuğun kurbanı olma korkusunu hiç yenememekte. Sokaklar eskisi kadar güvenli değil; maalesef okullar da tam bir güven ortamı oluşturmuyor.

Okullarda işlenen cinayetler, kavgalar; anne babaları tedirgin ediyor. Şiddet, gün geçtikçe bir kanser gibi çocukların arasında büyük bir hızla yayılıyor. Uzmanlar çocukları şiddet içerikli oyunlardan uzak tutmaya çalışsa da şiddet içerikli filmlerle mücadele edilse de sanal dünya, çocukların ruhlarını kirletmeye ara vermeden devam ediyor. Hatırlarsınız; Almanya’da bir lisede meydana gelen bir “katliam” tüm dünyayı dehşete düşürmüştü.

Albertville Lisesi eski öğrencilerinden 17 yaşındaki Tim Kretschmer mezun olduğu okula, elinde pompalı bir tüfekle gelmiş ve rasgele açtığı ateş sonucunda on beş lise öğrencisini katletmişti. Alman kamuoyu, senede birkaç defa rastladığı ufak tefek(!) “şiddet” ve “cinnet” haberlerini-modern ve yoğun gündelik yaşamın da verdiği” duygu yoksunluğu” ile-magazin sayfalarında göz ucuyla okumaya alışmışken ilk defa böylesi böyle büyük bir trajediyi dünya manşetlerinden okumanın şaşkınlığını yaşıyor. Aslında yaşanan şaşkınlığın asıl nedeni, ölen öğrencilerin çok olmasından değil; katliamı yapan gencin, olayın hemen ardından polis sirenleri eşliğinde, “heyecanlı” kovalamacayla kaçması ve yakalanacağını anladığında da “onurlu (!) bir terörist” olarak kendi silahı ile intihar etmesiydi. İşte işin bu “püf noktası”, konunun uzmanlarının dikkatinden kaçmadığı gibi, Alman halkını da şaşkına çeviren ayrıntıyı oluşturdu. Çünkü bu ayrıntı, Almanların yakından tanıdığı ve çok sevdiği “yarı gerçek” bir internet oyununun “tam gerçek” gösterimi gibiydi. Olayın yaşandığı günün ertesinde yapılan açıklamalar, nefeslerini kesmiş, ayrıntılı haber bekleyen uzmanların ve Alman kamuoyunun korktuğu gerçeği doğrular nitelikteydi. Basına yansıyan ilk haberlerde, katliamın perde arkasında “yüksek sanal teknoloji oyunları” arasında yer alan en popüler oyun “Counter Strike” ismiyle anılmaya başlandı.

Uzmanlar, “Herkesi öldür ve Geri dön” olarak da tanınan bu oyun (ve türevlerinin) çocuğu bir “şiddet” ve “ölüm makinesine” dönüştürdüğünü ve bu oyun türünün yasaklanması gerektiğini defalarca ilan etmişler; ancak Almankamuoyu bu ikazları çok da ciddiye almamıştı. Zira kimse, kendi masum çocuğunun bir internet oyunu ile suç makinesine dönüşebileceğine ihtimal veremiyordu. Nitekim bu olayı gerçekleştiren Tim’i tarif edenler de aynı cümleleri kullanıyordu: “Tim çalışkan, sakin ve masum bir çocuktu.”

Belki de uzmanların ısrarla üzerinde durduğu cümle de buydu: “İnternete emanet ettiğiniz çocuklarınızın, çok sakin ve masum olmasına aldanmayın. Kendi odasına bir kuzu sessizliğinde giren çocuklarınızın, “hepinizi öldüreceğim, türevi oyunlarla birer “şiddet makinesine” dönüşme ihtimali var!” Albertville Lisesi katliamında Almanların şaşkınlığı, işte bu ikazların gerçeğe dönüşmesinin bir sonucuydu. Sanal teknolojinin en keyif verici özellikleriyle donatılmış olan “Hepinizi öldüreceğim” türevi oyunların pençesine düşen bir kişi-ister genç olsun ister yaşlı- bu pencereden kolay kolay kurtulamıyor. Çünkü oyun, çok ciddi bir “psikolojik altyapı” ile hazırlanmış olduğu için oyunu oynayan oyuncular, bir süre sonra “psikolojik bağımlı” hale geliyor. Zira oyuncular, oyundaki diğer “terörist” arkadaşları ile bir “sanal sorumluluk” paylaşıyor.

Kısaca oyundan bahsetmek gerekirse oyun, canlı olarak ve dünyanın her yanından katılımcıların bulunduğu bir ortak zemin üzerinde oynanıyor. Oyuna bağlanan her bir oyuncu önce kendine bir kimlik (kişilik) belirliyor. Oyuncu, seçtiği bu kişilikle, ya “terörist” olarak ya da teröristlerle mücadele eden “kontr-terörist” gibi oyuna dâhil oluyor. Oyunda, kendini terörist olarak tanımlayan oyuncu, elindeki silahla terör eylemleri düzenliyor ve “herkesi öldürmek” üzere bir yaşama kendini şartlandırıyor.

Ancak bu tür oyunların CD üzerinden veya “offline” olarak oynanan diğer oyunlardan en büyük farkı; o sırada dünyanın başka bir bölgesinde oyuna bağlı bulunan ekip arkadaşı ile iletişim içinde olunması ve diğer terörist arkadaşlarla ortak sorumluluk paylaşımıyla hareket edilmesidir. Oyun, her ne kadar “sanal” bir oyun gibi olsa da oyuncular gerçekleştirecekleri terör eylemlerinde birbirleriyle “gerçek” iletişim halinde oldukları ve birbirlerine karşı ciddi bir sorumluluk taşıdıkları için bu tür oyunlara “ yarı gerçek yaşamlı oyunlar” deniliyor. Oyuna internet vasıtasıyla bağlanan kişiler, bir süre sonra çok yakın dostluklar kuruyorlar. Kurdukları dostlukları, “terör eylemleri” ile daha da pekiştiriyorlar.

Başarılı geçen her bir terörist eylem, grup dayanışmasını ve oyuncular arasındaki bağı daha da arttırıyor. İşte risk de burada başlıyor. Bu oyunu oynayan oyuncular, bir yandan karşı taraftaki canlı bir kişiyle terörist eylemler planlamaya çalışırken bir yandan da sanki gerçek dünyada planladıkları terörist eylemlerin provasını sanal ortamda gerçekleştiriyorlar. Bu hali ile değerlendirildiğinde görüyoruz ki duygu dünyası çok hassas olan, içe kapanık ve sakin çocuklar, karşı taraftaki terörist arkadaşının da telkinleriyle tam bir “kurt adama” dönüşme riskini taşıyor. Evet, belki bugüne kadar Türkiye, böylesi bir katliamı hiç yaşamadı. Ama şu an internet cafelerin kuytu köşelerine gömülmüş veya kendi odasına hapsolmuş on binlerce masum çocuğun sanal terörist arkadaşıyla birlikte insan öldürmenin keyfini yaşadığından emin olabilirsiniz. Almanya’da yaşanan bu trajik olayın Türkiye’de yaşanmaması için ya ulusal düzeyde çok ciddi bir bilgilendirici kampanya başlatılmalı ya da sanal teknoloji kendi içinde “etik” kurallar belirleyene kadar bu tür “online” şiddet oyunlarına erişimi engellenmelidir.

Bilgisayarın çocuğunuz üzerindeki olumsuz etkilerini nasıl engelleyebilirsiniz?

• Ekonomik durumunuz uygunsa evinize bir bilgisayar alın. Böylece çocuğunuzun bilgisayar oynamak için sürekli olarak arkadaşına gitmesini, ya da atari salonlarına ve internet cafelere gitmek için evden kaçmasını engellemiş olursunuz.

• Özellikle okula giderken, hafta içinde çocuğunuzun bilgisayar oynamasına izin vermeyin. Bunu “yasakladım” anlayışı ile değil, nedenini açıklayarak yapın.

• Çocuğunuzun bilgisayar başında geçireceği zamanın yarım saatten fazla olmamasına dikkat ediniz.

• Çocuğunuza küçük yaşlardan itibaren planlı çalışma alışkanlığı kazandırın. Bilgisayar başında geçireceği süreyi çocuğunuzun görüşünü de alarak birlikte belirleyin ve belirlediğiniz süreyi aşmaması konusunda kararlı olun.

• Derslerine çalışmadan, ödevlerini yapmadan bilgisayar başına geçmemesi gerektiği konusunda kararlı olun.

• Bilgisayarda oyun oynamayı ya da uzun süre bilgisayar başında kalmayı (yapması gereken bir görevi yerine getirmesi için) ödül olarak kullanmayın.

• Çocuğunuzun bilgisayarın etkisinde çok fazla kalmaması için, küçük yaşlardan itibaren kitap sevgisi, okuma zevki ve alışkanlığı kazandırın.

• Çocuğunuzun bilgisayar dışında oyunlar oynaması, vakit geçirmesi için alternatifler sunun. Çocuğunuzla birlikte zaman geçirmeyi ihmal etmeyin.

• Bilgisayarın bulunduğu masanın ve çocuğun oturduğu sandalyenin, beden yapısına zarar vermeyecek nitelikte olmasına dikkat edin.

• Çocuğunuzun bilgisayar ekranına olan göz mesafesinin, göz sağlığına zarar vermeyecek şekilde olmasına özen gösterin.

• Çocuğunuzu bilinçsiz bilgisayar kullanımının zararlarından mutlaka haberdar edin.

• Zararlı sitelere girmemesi ve bunu alışkanlık haline getirmemesi için çocuğunuzun yalnız başına internet kullanmasına izin vermeyin. Buna dikkat etmezseniz maddî ve manevî zararlara uğrayabilirsiniz.

Dipnot 1- MUSTAFA USLU ( MUTLU VE BAŞARILI ÇOCUK YETİŞTİRMEK İÇİN ANNE BABA EĞİTİMİ ) 2- Pedagog ADEM GÜNEŞ (ÇOCUK TERBİYESİNDE DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR) Hatice ALABEY

İlgili Uzman Makaleleri
dis kriilmalasi
Havuz kazalarında “diş ilk yardımına” dikkat! Çocuklarda daimi diş kırıklarını içeren kazalar yaz aylarında daha fazla meydana geliyor. Birçok eb devamı...
 Beğen 463 kez görüntülendi
deniz tatili
Astımlı çocuklar için en ideali deniz tatili Bir akciğer hastalığı olan astıma bağlı şikayetler sıcak ve rutubetli havalarda artar. Kış boyu tık devamı...
 Beğen 2 anne beğendi 466 kez görüntülendi
cocuk ve gunes
Çocuğunuzu güneşten koruyun Havaların ısınmasıyla birlikte çocuklar zamanlarının büyük kısmını dışarda ve parklarda geçirmeye b devamı...
 Beğen 818 kez görüntülendi
el ayak agiz
El ayak ağız hastalığı salgınına dikkat! Yazın başlamasıyla birlikte çocuklarda sık görülen bir enfeksiyon salgınıyla karşı karşıyayız. Halk devamı...
 Beğen 1517 kez görüntülendi
bath time
Çocuk Kitapları: Bathtime for Biscuit
Defne Ongun Müminoglu ( Çocuk Kitaplari)
Çocuk Kitapları uzmanlarımızdan Defne Ongun Müminoğlu, İngilizce okuyabilen çocuklar için hazırlanm devamı...
 Beğen 258 kez görüntülendi
konusma gecikmesi
Çocuklarda gecikmiş dil ve konuşma Çocuğun sözcük dağarcığının sınırlı olması, cümleleri yaşına uygun uzunlukta kuramaması, ekleri kul devamı...
 Beğen 1 anne beğendi 2940 kez görüntülendi
anne baba yaklasim
Çocuğunuzun geleceği için otorite ve özgürlüğü dengeleyin! Çocuğun anne babası ya da sadece annesi, sadece babası bilinçli ya da bilinçsiz olarak çocuğa zarar devamı...
 Beğen 7 anne beğendi 2246 kez görüntülendi
splat the cat
Çocuk Kitapları: Good Night, Sleep Tight
Defne Ongun Müminoglu ( Çocuk Kitaplari)
“I Can Read!” kitapları farklı seviyelerde İngilizce okuyabilen çocuklar için hazırlanm devamı...
 Beğen 296 kez görüntülendi
baba olmak
Çocuğun duygusal gelişimi için baba figürü önemlidir Baba figürü tüm kültürlerde güven ve otorite anlamına gelir. Bir babanın kız çocuğuna sergilediği t devamı...
 Beğen 4 anne beğendi 2697 kez görüntülendi
okul onces ve matematik
Okul öncesi dönem ve matematik Çocuk 2 yaş itibarı ile sayılarla objeler arasında birebir ilişki kurmaya başlar. Bu sebeple 2 yaşı devamı...
 Beğen 4 anne beğendi 2135 kez görüntülendi

HIPP

Hipp 2 Organik Devam Sütü 300 Gr

23,90 TL 18,99 TL

%21 İndirim

anneysen.com'un içeriği, sadece bilgilendirmeye yöneliktir ve bire bir olarak çözüm, sonuç, hukuki görüş, tıbbi teşhis, tedavi veya reçete bilgisi özelliği taşımamaktadır. Burada sunulan içerikler anneysen.com veya uzmanlar tarafından cevaplanan soruların derlenerek Site Yöneticisinin adıyla yayınlanmasıyla ya da uzmanlar tarafından yazılmış makalelerin uzman imzasıyla yayınlanmasıyla oluşturulmaktadır. Buradaki bilgilerin kesin doğruluğu garanti edilmemektedir. Uzmanlar’ın kendilerine sorulan sorulara verdikleri cevaplarla, diğer tüm makale, yorum ve yazılarının sorumluluğu tamamen kendilerine aittir. Aynı konuda uzman olan kişilerin aynı konuda birbiriyle çelişik cevap verebildiği haller olabilir ve bu doğaldır. Bu gibi durumlar anneysen.com'u bağlamaz ve bu tür bir şart altında tüm sorumluluk tamamen ilgili uzmanlara aittir. Uzman görüşleri sadece tavsiye niteliğindedir, gerekli görüldüğünde ilgili uzmana başvurmanız önerilir. anneysen.com internet sitesinde yer alan tüm içerikler Anneysen Bilişim Teknolojileri Reklam Yayıncılık ve İletişim Hizmetleri A.Ş. ne aittir. İlgili içeriklerin izin alınmaksızın ve kaynak gösterilmeksizin kopyalamak suretiyle yayınlaması halinde ilgili kişiler hakkında hukuki ve cezai işlem başlatılacaktır.
 
tubim anne sorusu cevapladı: "YNT:BEBEĞİME İSİM"
doruk_demet anne sorusu cevapladı: "YNT:fortini multi fibre "
gozdedum anne sorusu cevapladı: "YNT:fortini multi fibre "
gozdedum anne sorusu cevapladı: "YNT:fortini multi fibre "
doruk_demet anne sorusu sordu: "yapbozla oynamiyor"
nisecuk anne sorusu cevapladı: "YNT:Annelik zormuş( 4 yaş)"
Tubitubi anne sorusu cevapladı: "YNT:Annelik zormuş( 4 yaş)"
nisecuk anne sorusu cevapladı: "YNT:Annelik zormuş( 4 yaş)"
Tubitubi anne sorusu sordu: "Annelik zormuş( 4 yaş)"
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:hangi meslegi olmak isterdiniz"
bikom anne sorusu cevapladı: "YNT:KİLO ALIMI !!!!!!!!!!!!!!!!"
sktg anne sorusu sordu: "KİLO ALIMI !!!!!!!!!!!!!!!!"
Kovski anne sorusu sordu: "BEBEK ALIŞVERIŞI "
klcgizem uzman sorusu cevaplandı: "uyku"
sisitoo anne sorusu sordu: "hamile olmaya bilirmiyim"
Hopecum anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
emircik anne sorusu cevapladı: "YNT:ABANT, SAPANCA, IZNIK GÖLÜ ?"
emircik anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:Bayram için tatlı tarifleriniz neler? "
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:eski anneysen sohbetlerini ozleyenler"
Azeynep2013 anne sorusu sordu: "İşe başlama acil cevap lütfenn"
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:eski anneysen sohbetlerini ozleyenler"
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:Bayram için tatlı tarifleriniz neler? "
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:gorumcem misafirliye geliyor..."
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:mamografi"
Hopecum anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
dilek18 anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
TTUM anne sorusu sordu: "gorumcem misafirliye geliyor..."
byzprens anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
AnnelikGuzel anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
TTUM anne sorusu cevapladı: "YNT:olumun atesi var"
Hopecum anne sorusu sordu: "olumun atesi var"
AnnelikGuzel anne sorusu cevapladı: "YNT:ABANT, SAPANCA, IZNIK GÖLÜ ?"
prenses58 anne sorusu cevapladı: "YNT:eski anneysen sohbetlerini ozleyenler"
berra13 anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
prenses58 anne sorusu cevapladı: "YNT:Bayram için tatlı tarifleriniz neler? "
berra13 anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:ABANT, SAPANCA, IZNIK GÖLÜ ?"
levebru anne sorusu cevapladı: "YNT:tuvaletten sonra temizlik"
AnnelikGuzel anne sorusu sordu: "ABANT, SAPANCA, IZNIK GÖLÜ ?"
salin anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
salin anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
salin anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
sturm anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:Bayram için tatlı tarifleriniz neler? "
yakamozilgaz anne sorusu cevapladı: "YNT:Bayram için tatlı tarifleriniz neler? "
salin anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
sucoken anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:mamografi"
salin anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
sucoken anne sorusu cevapladı: "YNT:gebelikte mide yanması "
salin anne sorusu sordu: "gebelikte mide yanması "
sktg anne sorusu sordu: "fortini multi fibre "
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:mamografi"
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:mamografi"
simay000 anne sorusu cevapladı: "YNT:eski anneysen sohbetlerini ozleyenler"
burcumutlu83 anne sorusu cevapladı: "YNT:özel okul mu devlet okulu mu ? "
burcumania anne sorusu cevapladı: "YNT:eski anneysen sohbetlerini ozleyenler"
burcumania anne sorusu cevapladı: "YNT:iki yaş sendromu ve çalışan anne olmak"
burcumania anne sorusu cevapladı: "YNT:tuvaletten sonra temizlik"
Dilek1975 uzman sorusu cevaplandı: "Boğaz yarası"
zehra0000 uzman sorusu cevaplandı: "burun amaliyatı"
HELBESTSEMRA uzman sorusu cevaplandı: "BOĞAZ KAŞINTISI"
selenefe anne sorusu cevapladı: "YNT:karar vermeliyim "
ozlemde anne sorusu cevapladı: "YNT:izmir de Oyun grubu"
levebru grup yazışması yaptı: "tuvaletten sonra temizlik"
sturm anne sorusu cevapladı: "YNT:tuvaletten sonra temizlik"
k.eren anne sorusu cevapladı: "YNT:Gazze için sadece 5 liralık yardım"
levebru anne sorusu sordu: "tuvaletten sonra temizlik"
klcgizem uzman sorusu cevaplandı: "beslenme"
sturm anne sorusu cevapladı: "YNT:sütum yetmiyor mu?"
emrelif anne sorusu cevapladı: "YNT:ekmek"
sturm anne sorusu cevapladı: "YNT:özel okul mu devlet okulu mu ? "
Hopecum anne sorusu cevapladı: "YNT:ekmek"
elifemel uzman makalesi beğendi: "Yaz aylarında bebek bakımındaki 15 önemli nokta "
elifemel uzman makalesi beğendi: "Çocuğunuz konforlu bir yaz geçirsin"
Gokseny anne sorusu cevapladı: "YNT:özel okul mu devlet okulu mu ? "
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:mamografi"
esraik anne sorusu cevapladı: "YNT:karar vermeliyim "
esenkaya99 anne sorusu cevapladı: "YNT:oyun ablası"
byzprens uzman makalesi beğendi: "Çocuğunuz konforlu bir yaz geçirsin"
byzprens uzman makalesi beğendi: "Yaz sıcakları çocuğunuzun kabusu olmasın"
Gokseny uzman makalesi beğendi: "Yaz sıcakları çocuğunuzun kabusu olmasın"
Gokseny uzman makalesi beğendi: "Çocuğunuz konforlu bir yaz geçirsin"
Gokseny uzman makalesi beğendi: "Yaz aylarında bebek bakımındaki 15 önemli nokta "
kaos302 anne sorusu cevapladı: "YNT:karar vermeliyim "
burcumutlu83 anne sorusu cevapladı: "YNT:özel okul mu devlet okulu mu ? "
kaos302 anne sorusu cevapladı: "YNT:oyun ablası"
kaos302 anne sorusu cevapladı: "YNT:oyun ablası"