Kolesterol yağa benzeyen fakat yağ olmayan bir maddedir. Aynı zamanda yağ emilimini sağlayan safranın bir parçası ve D vitaminin öncü maddesidir. Kolesterol bilindiği gibi her zaman zararlı değildir. Sağlığımız için bazı durumlarda zararlı olurken bazı durumlarda da yararlı olabilir. Kolesterolün 2 farklı kaynağı vardır. Biri kan kolesterolü diğeri ise diyetle alınan kolesteroldür. Kan kolesterolü vücudun ihtiyaç duyduğu kadarının karaciğerden sentezlenmesi ile oluşur. Diyet kolesterolü ise vücudumuza yumurta, kırmızı et, yağlı süt gibi hayvansal kaynaklı besinlerden gelir. Kolesterol vücudumuzda protein ve yağlardan oluşan paketlerle taşınır bu paketlere de lipoprotein adı verilir. Lipoproteinler karşımıza 3 farklı çeşitte çıkar.

HDL (Yüksek Dansiteli Lipoprotein) Kolesterol : HDL halk arasında iyi kolesterol olarakta bilinir. Vücudun kullanamadığı kolesterolü yıkılmak üzere karaciğere taşır. Düzenli fiziksel aktivite yapılması HDL düzeyini artırır.
LDL (Düşük Dansiteli Lipoprotein) Kolesterol : LDL halk arasında kötü kolesterol olarakta bilinir. Karaciğerdeki kolesterolü dokulara taşır. Karaciğerdeki kolesterolü dokulara taşır ancak bu sırada kan damarlarında depolanabilir. LDL değerinin yüksek olması kalp hastalıkları riskinin artması ile ilişkilidir.
VLDL (Çok Düşük Dansiteli Lipoprotein) Kolesterol : Kolesterolü karaciğerden alarak kas ve yağ dokusuna taşırlar. Yıkılıp LDL’ ye dönüşürler.

Olması Gereken Kan Kolesterol Değerleri
Total Kolesterol < 200 mg/dL
LDL Kolesterol < 130 mg/dL
HDL Kolesterol > 35 mg/dL

Kolesterolü Yükselten Besinler
• Tereyağ, margarin gibi katı yağlar
• Yumurta Sarısı
• Kırmızı et, kanatlı hayvan etleri
• Yağlı süt ve süt ürünleri
• Kalamar, karides gibi deniz ürünleri
• Kremalı pastalar, yağlı hamur işleri
• Sucuk, salam gibi şarküteri ürünleri

Kan Kolesterolü Nasıl Düşürülür?
Beslenmenizdeki yağ oranını azaltın: Sağlıklı olmak için vücudunuzun yağa da ihtiyacı vardır. Günlük beslenmenizdeki yağı azaltın ancak tamamen kaldırmayın. Süt ve ürünlerinin yağlı tüketmek yerine yarım yağlı olarak tercih edin. Yumurtayı haftada 1 ya da 2 kez yemeye özen gösterin.
Doymuş yağlar yerine doymamış yağları tercih edin: Katı yağlar doymuş, bitkisel yağlar ise doymamış yağ içerirler. Bu nedenle margarin gibi katı yağ yerine, zeytin yağı gibi bitkisel yağları kullanın.
Günlük Posa Tüketiminizi Artırın: Beslenmenizde posadan zengin besinlerin bulunması kan kolesterolünü düşürmeye yardımcı olur.
Meyve ve Sebze Tüketin: Meyve ve sebzeler yüksek oranda posa içerdiğinden ve antioksidan besinler olduğundan kolesterolü düşürmeye ve kontrol altında tutmaya destek olurlar.
Fiziksel Aktivitenizi Artırın: Günlük fiziksel aktivite yapılması kalp sağlığı için yararlıdır. Günde 30 dk yapılan yürüyüş bile HDL kolesterol düzeyini artıracak, kan basıncını düşürecek ve kan kolesterolünüzü dengede tutacaktır.
Sigara İçiyorsanız, Bırakın: Sigara kullanımı kalp hastalıklarının nedenlerinin arasındadır. HDL kolesterol düzeyini düşürür, kalp atım hızını ve kan basıncını artırır.
Kilonuzu kontrol altında tutun: Fazla kilo vücuttaki yağ oranını artırabileceğinden kan kolesterolünüze artıracaktır. Beslenmenize dikkat eder ve kilonuzu kontrolünüzü sağlarsanız kolesterolünüzde kontrol altında olacaktır.

Dyt. Sernaz ÇAKIR
www.sernazcakir.com

21/02/2011 01:23