Çayın sağlığımızı ne yönde etkilediğini anlamak için ilk olarak çayın ne olduğunu, hangi bitkiden elde edildiğini bilmek gerekir. Çay Camellia Sinesis adlı bitkinin kurutulmuş yapraklarının demlenerek hazırlandığı bir içeceğin adıdır. Siyah ve yeşil çay gerçek çay çeşitleridir.
Yapılan bazı çalışmalar, çayda bulunan bazı maddelerin demir emilimini engellediğini göstermektedir. Özellikle demir eksikliği olan kişiler, hamileler, 75 yaş üzeri kadınlar doktor ya da diyetisyenleri kontrolünde çay içmelidirler.
Ülkemizde de çay tüketimi oldukça fazla olduğundan bu durum kansızlık nedenlerinin başında gelmektedir. Bunu engelleyebilmek için yemeklerden 1 saat önce ya da sonra çay içilmesine dikkat edilmelidir.
Ayrıca bazı çalışmalar; flavonoidlerin( bitkilerden elde edilen antioksidanlar) kan damarlarına olumlu etki göstererek kan akışını desteklediği ve kalbi koruduğunu göstermiştir. Aynı zamanda yeşil çayın yaşlanmayı geciktirici ve metabolizmayı hızlandırıcı etkisi de vardır. Yeşil çay, tansiyonun düzenlenmesine ve damar sertliğinin önlenmesine yardımcı olur.

Çayın olumsuz etkilerini azaltlamak için;
• Gün içerisinde mevsimine göre maydanoz, roka, domates, salatalık gibi sebzeler ve portakal, mandalina, kivi gibi C vitamini açısından zengin besinler tüketilmelidir.
• Özellikte demir eksikliği olan kişilerde yumurta(demir içeriği açısından yüksektir) tüketilen kahvaltılarda çay tüketilmemelidir. Kahvaltıdan 1 saat sonra içilmesi tercih edilmelidir.
• Aynı zamanda C vitamininin demir emilimini artırıcı etkisi vardır. Bu nedenle çayların limonlu ve açık içilmesi daha sağlıklı olacaktır.
• Çay tüketimi ( 2-3 bardak) uyanık kalmaya yardımcı olur. Ayrıca kafein oranı kahveden daha düşüktür.
• Bilinenin aksine çayın içerisine süt konulması çayın kalbe olan olumlu etkisini azaltmaktadır.
• Çayın kalorisi yoktur. Şekersiz tüketildiğinde kilo kontrolüne ve zayıflamaya yardımcı olur.


Çayınıza şeker atarken bir kez daha düşünün;
Şekerin besleyici hiç bir değeri yoktur. Bu durumda gün içerisinde çayınıza ya da kahvenize attığınız şeker sadece fazla kalori anlamına gelmektedir. Günlük şeker ihtiyacınızı meyvelerinizden karşılamanız daha sağlıklı olacaktır. 1 küp şeker yaklaşık 20 kaloridir. Günde 5 bardak çay içtiğinizde her bardağa 1 küp şeker attığınız düşünülürse sadece çayınızla birlikte 100 kalori alıyorsunuz demektir. Şekerin fazlası vücudunuzda yağa dönüşeceğinden çay ya da kahvelere şeker atılmaması, kilo kontrolü ve zayıflamaya yardımcı olacaktır.

Dyt. Sernaz ÇAKIR www.sernazcakir.com
16/01/2011 10:30